Monday, 18 December 2017

سیمه، افغانستان او یو نامالوم راتلونکی (دوهمه برخه)

Written by  Published in لیکنې Saturday, 24 June 2017 10:55
Rate this item
(0 votes)

په تېره برخه کې مو د هند او امریکا له لوري د «ورېښو د نوې لار» ګډې پروژې په اړه یادونه وکړه او همدارنګه په اسیا کې د امریکا د واک توازن د رامنځته کولو (Rebalancing Asia)‌ په اړه هم یادونه وکړه او د هماغې لیکنې په دوام به په دې برخه کې لږ پسې نور وضاحت وکړم.

 

په نژدې وختونو کې مو ډول ډول ګنګوسي او خبرونه تر غوږو شوې دي‌ او له دغو ګنګوسیو بد بوي راځي، يانې په سیمه کې د نوو او زړو نیواکګرو ټکر. دوه اوونۍ د مخه مو د پینټاګون هغه راپور ولوستو چې د چین د پوځي قوت او په سیمه او نړۍ کې د چین د پوځي حضور په اړه پکې یادونې شوې وې. په هغه کې د سیمې لپاره تر ټولو مهم خبر په پاکستان کې د چین لخوا د پوځي اډو جوړولو یادونه شوې ده. که څه هم د چین بهرنېو چارو وزارت نوموړی راپور وغندلو او هغه يي بې بنیاده وګڼلو، مګر دلته شکونه شته دی. د چین له خوا د کمربند او لار په پروژه کې د هند د نه شاملیدو یو لوي‌ علت هم په پاکستان کې د چین-پاکستان اقتصادي دهلیز په سر دی. هندي رسنۍ وخت ناوخته په ګوادر ساحلي سیمه کې د چین د پوځي اډې د جوړولو په اړه راپورونه ورکوي. هند اندېښنه لري که چېرته دغسې یو کار وشي نو دا به د هند پوځي حرکات د چین او پاکستان د څارګریزو ادارو تر نظارت لاندې راولي. له بلې خوا بیا مو داسې خبرونه هم واورېدل چې امریکا په افغانستان کې د پوځیانو شمېر د زیاتولو په کوښښ کې ده، مګر دا چې د امریکا ولسمشر ټرمپ د امریکا د اقتصاد بېرته رغولو لپاره ټولې هلې ځلې کوي نو داسې ګنګوسي د چین په اړه د پینټاګون د راپور نه یوه اوونۍ مخکې تر غوږو شول چې امریکا په دې کوښښ‌ کې ده چې هندي پوځيان افغانستان ته د امریکايي سرتېرو په ځای راوستوي. تر اوسه ددې خبر په اړه لا دقیق مالومات نشته، مګر په هغه صورت کې که چېرته چین په ریښتینې په پاکستان کې پوځي اډې ولري نو هند به په هر قیمت افغانستان کې د پوځي اډو لرلو لپاره خپل زور ووهي.

مونږ په سیمه کې د نوو لوبو په اړه او په ځانګړي ډول په افغانستان او بلوچستان کې د نوو رقابتونو په اړه د ملت پاله مشر افراسیاب خټک صیب وروستي تحلیلونه له پامه نه شو غورځولی کوم چې په سیمه کې د نوو رقابتونو څخه پرده اوچتوي. د مشر افراسیاب خټک په تحلیلونو کې یو تر ټولو ډېر د غور ټکې دا ؤ چې کچېرته پاکستان د تروریستانو روزنې ته دوام ورکوي او د پاکستان د واک لاندې سیمو څخه افغانستان، هند او ایران ته تروریستان ور اوړي نو لری نه ده چې دغه هېوادونه به د پاکستان ضد یو ایتلاف جوړ کړي د کوم په نتیجه کې به چې د بلوچستان د ازادۍ تحریک لاپسې ګړندی او پیاوړی شي او دغه هېواد به بلوچستان د لاسه ورکړي. هغه زیاتوي چې د بلوچستان د ازادۍ په اړه د هند وزیراعظم مودي په ښکاره د مرستې ټټر وهلی دی کچېرې پاکستان د هند پرضد تروریستانو روزلو ته دوام ورکړي.

د چین او هند لخوا د «لار او کمربند» او «ورېښمو نوی لار» پروژو دواړو کې افغانستان یو اساسي رول لوبوي. هند او امریکا غواړي چې د طبعي ګازو او انرژې بډایه د منځنۍ اسیا هېوادونو څخه د افغانستان له لارې پاکستان،هند او د جنوبي اسیا نورو هېوادونو ته چېرته چې د انرژې زیات ضرورت دی نل لیکې تېرې کړي او همدارنګه منځنۍ اسیا د افغانستان له لارې له ختیځې اسیا هېوادونه سره وصل کړي. چین هم غواړي چې د افغانستان له لارې د منځنۍ اسیا، ایران او پاکستان سره ځان وصل کړي‌ او افغانستان ددغو هېوادونو ترمینځ د وچې لارې د یو پل په حیث استعمال کړي. د دغو دواړو پروژو له برکته به افغانستان په یو ټرانزیټي هب بدل شي مګر یواځې په هغه صورت کې چې په سیمه کې د نوو او زړو نیواکګرو ترمینځ یو سالم رقابت وجود ولري، کوم چې روانو حالاتو ته په کتو سره ناشونې ښکاري.

هند په کوښښ کې دی چې د اسیا تر ټولو ځواکمن بحري قوت جوړ شي مګر دغه خوب يي‌ یواځې هغه مهال پوره کېدای شي چې امریکا په دغه پروژه کې ورسره مرسته او پانګونه وکړي. د هند لخوا د ساګارمالا پروژه کوم چې د هند د پخواني لومړي وزیر واچپايي په وخت کې وړاندې شوې وه اوس د مودي په حکومت کې پرې کار شروع شو. د ساګارمالا پروژه ۴۱۵ وړې او غټې پروژې دي چې تر ټولو مهم يي هند په یو بحري لاجسټیک هب بدلول، بحري بندرونو ته وده ورکول او همدارنګه د هېواد دننه غټ ښارونه د ریل او لویو لارو په ذریعه سره وصلول دي. ددغو پروژو په تکمیلیدو سره به هند په یو لوي اقتصادي ځواک بدل شي او ددې ترڅنګ به په یو لوي بحري ځواک هم. هند دا مهال لس کاله د مخه د چین په څېر یو موقف کې ځای لري.

ما په پخوانېو لیکنو کې هم په ختیځه اسیا کې د امریکا لخوا د ټي پي پي معاهدې په اړه یادونه کړې وه، کومه چې اوباما په ختیځه اسیا کې د چین د نفوذ د مخنیوي په خاطر کړی وه مګر د ټرمپ لخوا هغه معاهده رد شوه. د چین د نفوذ د مخنیوي په اړه د امریکا نوی تګلاره د امریکا د پخواني ملي امنیت مشاور بریژنیسکي تګلاره ګڼلې شو، ځکه چې د هغه د وفات نه یو څه وخت د مخه نوموړي په یو تینک-ټینک کې د امریکا حکومت ته مشوره څه داسې وه چې امریکا باید په هند پانګونه وکړي. په پاکستان کې د چین د پوځي اډې په اړه شک د بریژنیسکي په دغه خبره کې روښانه کېږي، ځکه چې د سړې جګړې په وخت هم د بریژنیسکې مشوره د امریکا حکومت ته دا وه چې په افغانستان کې داسې حالت باید برابر شي ترڅو د شوروي اتحاد افغانستان ته راننوځي او دغه اقرار بریژنیسکي په خپله یو مرکه کې وکړو. د بریژنیسکي د خبرو په رڼا کې مونږ ویلې شو چې د امریکا ټولې هلې ځلې د همدې لپاره دي ترڅو چین په سیمه کې پوځي حضور سره راڅرګند شي.

نور بیا..............

 

Read 5476 times

Leave a comment

  • RobertScalo
    RobertScalo
    Tuesday, 12 December 2017 19:52

    genericos de viagra en venezuela
    viagra no script
    fast shipping generic viagra
    viagra ohne rezept aus deutschland
    buy viagra tablets

    Report
  • Williamacurf
    Williamacurf
    Tuesday, 12 December 2017 18:33

    lexapro and viagra together
    viagra ohne rezept aus deutschland
    sildenafil generico para mujeres
    viagra without a doctor prescription
    viagra trusted online

    Report
  • Rubenagexy
    Rubenagexy
    Tuesday, 12 December 2017 09:35

    http://slcr.eu/ Bererolozend , Buy Generic Klonopin Online

    Report
  • EvelynGax
    EvelynGax
    Tuesday, 12 December 2017 02:30

    online loans
    payday advance
    payday advance
    payday loans no credit check

    Report
  • Lloydbop
    Lloydbop
    Monday, 11 December 2017 22:08

    pharmacy online
    canadian pharmacies shipping to usa
    online pharmacy
    best canadian mail order pharmacies
    canadian pharmacies

    Report
  • Larryagemi
    Larryagemi
    Monday, 11 December 2017 04:13

    buy viagra super active
    viagra prices
    what does the pill viagra look like
    viagra cost
    easy get viagra prescribed

    Report
  • Louislex
    Louislex
    Monday, 11 December 2017 03:20

    kann man ein viagra 100mg teilen
    how much viagra does cost
    what color is viagra pill
    best price for viagra
    viagra price in dubai

    Report
  • GingerFus
    GingerFus
    Monday, 11 December 2017 00:19

    real money casino online usa
    online casino
    free slot games
    slot machines

    Report
  • Austintob
    Austintob
    Sunday, 10 December 2017 15:20

    como tomar o viagra generico
    viagra cost
    viagra generico mexico
    cost of viagra
    buy viagra uk online

    Report
  • ClaytonOminc
    ClaytonOminc
    Saturday, 09 December 2017 22:39

    cialis where to buy - malaysia
    cheap cialis
    can you really buy cialis online
    buy cialis
    cheap cialis in nz

    Report

Joomla Template Developer
Joomla Template Developer

Custom Joomla Templates
Custom Joomla Extensions

Instant WordPress Themes
Instant WordPress Themes