Monday, 18 December 2017

عبدالرحيم مندوخېل يو سترګور سياستوال

Written by  بارکوال مياخېل Published in لیکنې Monday, 22 May 2017 09:08
Rate this item
(0 votes)

د نړۍ د ډېرو لويو سياستوالو او انقلابي رهبرانو غوندې ارواښاد عبدالرحيم مندوخېل هم يو هغه سياسي رهبر او لارښود وو، چې نه يواځې يې له ځوانۍ تر مرګه په عملي سياست کې فعاله ونډه واخيسته، بلکې ورسره يې د خپل ګوند او د قام د ځوانانو د سياسي او تاريخي پوهې د زياتولو لپاره له قلمه هم کار واخيست او ډېر څه يې وليکل، ده تر ډېره د خپلې خاورې د هغې زمانې تاريخي پېښې وڅېړلې، چې انګرېزانو هند تر خپلې ولکې لاندې راوستى وو او په دې ترڅ کې يې د افغانانو خاوره د «ګندمک» او «ډيورنډ» په تړونونو سره ووېشله او لا ډېره شديده اړتيا وه چې ده بايد له ١٩٤٧م کاله را وروسته- چې د پښتنو د ناورين پيلامه ده- بيا تر اوسه پورې په پاکستان کې د پښتنو د ژوند په اړه ژوره سياسي څېړنه کړې واى او څه چې ده پخپلو سترګو ليدلي، هغه يې د خپل «ژوندليک» په بڼه ليکلي واى، چې د قام ځوانانو او نويو سياستوالو ورڅخه د سبا ورځې لپاره رڼا اخيستې واى، خو ژوند ورسره وفا ونه کړه او په داسې وخت کې يې له نړۍ سترګې پټې کړې، چې د قامي سياست او تاريخ ډېر نيمګړي څپرکي لا ورته پاته وو، چې بايد بشپړ يې کړي.

د خپلې خبريالۍ په تېرو يوولسو کلونو کې مې له محترم رحيم صاحب سره په لسګونو ناستې شوې دي، چې پر سياسي حالاتو مې ورسره مرکې کړي او تر څنګ مې ورسره د پښتنو پر تاريخ او ادب باندې د خبرو نوبت هم تر لاسه کړى دى. ښه په ياد دي چې ما په ٢٠٠٧م کال کې له ازادي راډيو سره کار پيل کړ، په هماغه لومړي کال مې يوه تفصيلي مرکه له رحيم صاحب سره وکړه او بيا مې تر هغه وروسته په وار- وار ورسره مرکې کړې دي. زما نه يادېږي چې ده دي کله هم د ځينو سياستوال غوندې راته له مرکې انکار يا عذر کړى وي. هر ځل به مو چې مرکه پاى ته و رسوله، بيا به يې پر ادب خبرې راسره پيل کړې او د نويو چاپ شويو کتابونو پوښتنه به يې کوله. ما به چې د خپل کوم چاپ شوي کتاب زېرى پر وکړ، په خپل ځانګړي مهربانه انداز به يې ويل «ډېر ښه ډېر افرين همت کوئ»، زه فکر کوم رحيم صاحب د هر انقلابي رهبر غوندې په دې تر بل عام سياستوال ډېر ښه پوهېده، چې د قام د ويښتيا لپاره ملي ادب او ملي سياست دواړه بايد څنګ پر څنګ کار وکړي او د استعمار په چپلاخه وهل شوى ولس له غلامانه ذهنيتونو را وباسي.
د کوزې پښتونخوا پښتانه چې شاوخوا يوسل څلرويشت کاله پخوا له خپلې مورنۍ خاورې را بېل کړل شول، بيا يې په ذهني، ژبني او کلتوري لحاظ هم له خپلې خاورې او وينې د پرېکون لپاره پرلپسې هڅې وشوې، انګرېزانو په بريتانوي هند کې دوى پخپله مورنۍ ژبه له زدکړو بې برخې کړل او بيا پاکستان هم هماغسې تګلارې ته دوام ورکړ او پخپلو نصابي او تاريخي کتابونو کې يې داسې مواد شامل کړ، چې د ډيورنډ په کرښه را بېل شوي پښتانه ځانونه افغانان ونه ګڼي، خو دا چې لا تر اوسه هم د دوى دا دسيسه سر ته نه ده رسېدلې، بلکې له ناکامۍ سره مخامخ شوې ده، په دې کې لوى لاس د پښتنو د ملتپالو سياسي مشرانو دى، چې ارواښاد عبدالرحيم مندوخېل يې د سر په کسانو کې راځي. اوس د دې سيمې هر سړى- که سياست کوي که نه- په دې پوه دي چې هر پښتون افغان دى او دا شعور تر ډېره دې پر افغانيت مين سترګور مؤرخ ورکړ. هغه پوهېده چې استعمار يې قام په دې توګه له خپلې اصلي ريښې داسې را بېلول غواړي، چې بيا نه يواځې بيرته د مخ ور اړولو او ورسره د پيوندېدو فکر ونه کړي، بلکې هغوى يو بېل نس او بېل خلک وګڼي، خو عبدالرحيم مندوخېل او ملګرو يې د خپل ګوند په لږو وسايلو د يوه فعال رياست دا دسيسې پخپل ژوندي سياست ناکامه کړې او پخپلو دغو هڅو يې د محکومو پښتنو د مورنۍ مينې فکري او ذهني ريښې يې بيرته له خپلې خاورې مور سره پيوند کړې.
د ښاغلي عبدالرحيم مندوخېل يو بل رهبرانه خاصيت دا وو، چې تل يې د خپل قامي سياست په لاره کې د داخلي او کورنيو جګړو د له منځه وړلو هڅه کړې او د هر ډول سياسي تربورګلويو مخه يې نيولې ده، ځکه چې هغه دا بصيرت درلود چې که پخپل مزل کې له يوه بل سره منګولې لګوو يا د خلکو د ښکنځاوو ځواب ورکوو، نو دا مو منزل ته د رسېدو په لاره کې خنډ جوړېږي. ما دوه درې واره ليدلى چې ځينو کسانو به د ده په مخ کې د پښتون ملتپال سياست تېرې نيمګړتياوې بيانولې او پړه به يې د قامي تحريک پر ځينو مشرانو ور اچوله، نو ده به کلک مخالفت ورسره وکړ او هغه کس ته به يې اجازه ور نه کړه، چې په هسې نيوکو سره ځوانان له خپل قامي سياسي تحريکه زړه توري کړي. ناهيلي او مايوسي خو د ده په سريښت کې نه وه، کله چې به هم په مجلسونو کې ځوانانو د پښتنو پر بدو حالاتو پوښتنه ځنې وکړه، نو ډېر په سړه سينه به يې ځواب ورکړ او ورته ويل به يې «داسې حالات پر ولسونو راځي، اخير به دا تيارې ختمېږي»، د پوښتنې ځواب به يې تحميلوونکى نه وو، بلکې د وړانديز او تجزيې بڼه به يې لرله او هره پېښه به يې د تاريخ په تناظر کې داسې وڅېړله، چې هر چاته به يې سبب روښانه شو، د خبرو انداز يې ورو خو عالمانه وو، چې اوس ډېرو سياستوالو د ده د خبرو انداز خپل کړى دى.
د پښتنو په قامي سياسي تحريک کې که د کتاب لوستلو روايت ته ځير شو او د ځوانانو د فکري روزنې اړخ ته پام وکړو، نو ارواښاد ساييں کمال خان شېرانى او ارواښاد عبدالرحيم مندوخېل يې د سر په کسانو کې راځي، چې د پاکستان پر مارشلايي بنديزونو برسېره يې زرګونه ځوانان پخپلو محدودو هڅو له خپل قام، ژبې، کلچر او تاريخ سره داسې وتړل، چې بيا بل هيڅ رياستي جبر ځنې بېل نه کړل. يوې خواته د پاکستان بېلابېلو رياستي ادارو، تعليمي نصاب او مېډيا پکې د خلکو د غيرسياسي کولو او په قبيلويت کې د ساتلو لپاره ګړندۍ هڅې وکړې او لا يې کوي، خو بلې خواته دغه څو شخصيتونه وو چې د خپل وېشلي قام د يووالي او د قامي شعور لپاره يې عملي او فکري مبارزه کوله او نن چې په لر و بر کې څه نه څه مشالونه بل دي، دا د همدوى د ويښ سياست برکت دى. دوى دواړو خپل ليکلي «ژوندليکونه» پرېنښول، خو د دوى ژوند په دې محکومه خاوره کې نه يواځې د پښتنو، بلکې د نورو مظلومو قومونو لپاره هم ويړ کتاب دى، چې هره پاڼه يې د قام، ولس او ژبې لپاره له د ستړي کېدونکيو مبارزو، خواريو او قربانيو له تذکرو ډکه ده. دا کتاب لوستل غواړي او له دې کتابه د خپلې خاورې، ژبې، کلچر او تاريخ د بقا لپاره رڼا اخيستل غواړي او د دوى د روح تسکين بې له دې په بل څه کېداى هم نه شي.
 

 

Read 5686 times

Leave a comment

  • DannyMinge
    DannyMinge
    Sunday, 17 December 2017 15:05

    sildenafil citrate 25 mg
    viagra without a doctor prescription
    viagra generico qual o nome
    viagra without a doctor prescription
    happens if take 2 viagra pills
    viagra without prescription
    best way to get viagra
    viagra without a doctor prescription
    how can i get viagra today

    Report
  • RogerJek
    RogerJek
    Sunday, 17 December 2017 04:05

    viagra in canada online
    viagra without prescription
    viagra order online australia
    viagra without a doctor prescription
    buy viagra euro
    viagra no script
    uk pharmacy online viagra
    viagra no script
    how to get rid of viagra

    Report
  • BruceSypop
    BruceSypop
    Sunday, 17 December 2017 02:41

    do i need a prescription to buy viagra in singapore
    viagra without prescription
    where can i get sildenafil
    viagra without a doctor prescription
    generic sildenafil citrate buy
    viagra without a doctor prescription
    legal to buy viagra online
    viagra no prescription
    sildenafil citrate 100mg

    Report
  • RogerJek
    RogerJek
    Sunday, 17 December 2017 01:56

    price viagra in australia
    viagra without prescription
    malegra dxt (sildenafil + fluoxetine) discount
    viagra without a doctor prescription
    safest online pharmacy for viagra
    viagra no script
    buy viagra france
    viagra ohne rezept aus deutschland
    buy 1000 viagra

    Report
  • LindaInvit
    LindaInvit
    Saturday, 16 December 2017 15:09

    http://moebelmix.xyz/ diusenceclache , Burostuhl Racing Grun Drehstuhl Schreibtischstuhl Chefsessel Burosessel Stuhl

    Report
  • MichaelErene
    MichaelErene
    Saturday, 16 December 2017 01:55

    acquistare viagra online sicuro
    viagra without prescription
    use viagra tablets women
    viagra without a doctor prescription
    order viagra online uk
    viagra without a doctor prescription
    buy viagra cheap australia
    viagra without prescription
    retail price viagra

    Report
  • MichaelErene
    MichaelErene
    Saturday, 16 December 2017 01:05

    viagra online pareri
    viagra without prescription
    typical viagra prices
    viagra without a doctor prescription
    viagra vs.generic sildenafil
    viagra without prescription
    can buy viagra over counter india
    viagra ohne rezept aus deutschland
    buying viagra online is it illegal

    Report
  • Andreswrody
    Andreswrody
    Saturday, 16 December 2017 00:55

    payday advance reviews
    http://lemapfrance.org/index.php/component/k2/itemlist/user/2379
    online loan lenders
    payday loans greensboro nc
    direct online loan lenders
    http://cabitron.com/index.php/en/component/k2/itemlist/user/1240432
    first cash advance hours
    same day payday loans for bad credit
    1hr payday loans
    http://naturewallpaper4k.com/?option=com_k2&view=itemlist&task=user&id=24140
    get money online fast
    personal loan online application
    loan application
    http://www.campinglaquercia.com/?option=com_k2&view=itemlist&task=user&id=11419
    payday loans direct lenders
    direct lender payday loans bad credit
    unsecured loans for bad credit
    http://www.aydp.co.za/index.php/component/k2/itemlist/user/28612
    direct pay day loan lenders
    easyloan
    i desperately need money
    http://www.blackview.co.ke/?option=com_k2&view=itemlist&task=user&id=37333
    fast cash murfreesboro tn
    bad credit loans in maryland
    loans in fayetteville nc
    http://artesserae.nl/component/k2/itemlist/user/2172
    cash advance utah
    top ten payday loans
    payday loans in raleigh nc
    http://plastotech.com/index.php/component/k2/itemlist/user/88359
    payday loans in portland oregon
    loan cash now
    1000 loan
    http://jolysdaniel.com/index.php/component/k2/itemlist/user/30462
    online payday loans bc
    personal loan without credit check
    personalloans com
    http://www.yannickopsteyn.be/component/k2/author/21525
    short term loans no brokers
    personal loans bad credit monthly payments

    Report
  • StevenMuS
    StevenMuS
    Friday, 15 December 2017 15:10

    viagra 50mg com 2 comprimidos
    viagra without prescription
    unterschied viagra generika und original
    viagra without a doctor prescription
    can you get viagra on the medical card
    viagra without prescription
    how to order viagra online in india
    viagra no prescription
    kamagra sildenafil citrate tablets 100 mg

    Report
  • Katrinahoila
    Katrinahoila
    Friday, 15 December 2017 10:57

    payday loans online
    pay day loan
    cash advance loans
    payday advance

    Report

Joomla Template Developer
Joomla Template Developer

Custom Joomla Templates
Custom Joomla Extensions

Instant WordPress Themes
Instant WordPress Themes