خبري شننې

ننوتل

زما ژوند او ژوندون(خان اودولسمد خان شهید)

 زوکړه او کور نئ

د مشرانو د خولې چي د کال ۱۹۰۷ د جولای په اوومه پیدا شوی یم. په خټه اڅګزی، همیدزی، جلېزی او د برخوردار خان د کاله یم. د کوټې په پلو (ضلع) کې د کولیستان د دتړې په ناتولا کارېز نومي کلي کې زېږېدلی او لوی سوی یم. ته ننه چي د کال ۱۹۵۹ د جولای دویمه ده او زه د مولتان په پلَو (ډسټرکټ) جېل کې دا کرښې لیک هورې اوسم. 

کورنئ: د مور نوم مي "دلبره" ؤ، دَ پلار نوم مي نورمامد خد دئ، نیکه مي سولتان مامد خان ؤ. دَ هغوی پلار ناتولا خان ؤ چي زموږ کلی يه په نامه دئ. د هغوی پلار بؤستان خان دَ برخوردار خان زوی ؤ چي زموږ د کهؤل د ټبر د هغوی په نامه یادیږي. پلار مي دوه وروڼه نؤر دلؤد یو مشر کنی میر امد خان او بل کشر

مېرنی غولامی دین خان. داوړه د هغوی په ژوند او زما تر پیداوښت وړاندي مړه دي او هیڅ بچي يه نه دي پاته سوي. د پلاره دوه وروڼه، زه او مشر ورؤر خان اودل سلام خان او دوې خوندې پاته سوو چي تر ننه ژوندي یو.

مور مي د پلار د سکني توربور لور وه . پلار یې مامد هسن خان او نیکه يه پتې مامد خان نومیدؤ. مور مي یو سکنی ورؤر درلؤد، مامد الي خان، چي یو زوی یه ژوندی دی. مامد ازم خان اوس په کامي (سیاسي) کار پسې اوغانیستان له تللی دی. هلته په کندهار کي اوسي او خپل کامي (سیاسي) کار کوي.

زموږ د کورنئ خلګ که څه هم دَ برخوردار خان دَ وخته راهیسي د پښتنو دَ کامي سرکار او دربار سره راغلي دي، او لوستي خلګ تېر سوي دي خو ژوند او مېنه یه دَ باچهانؤ او باچهیؤ سره بدله سوې ده، او داسي ښکاري چي تل په جنګونؤ او اتلپتل (انقلاب) کې راغلي دي. دَ ژوند څه لیکلی څیز یې په کورنئ کې پاته سوی نه دی. او نې دا ښکاري چي په سرکې له کمه ځایه راغلي دي او څنګه؟ خو ځکه چي دَ اڅګزو همیدزو پښه جلېزي او هم په تؤبه کې په ډَډ نومي ځای اوسي نؤ اندازه ده چي دوی به هم دَ هغه ځایه راغلي وي. دَ دربار او سرکار سره یې اړېکی په سر کې څنګه راغلی دا ښه روڼه نه ده. ويي چي برخوردار خان دَ امدشا بابا په شپؤ کې ؤ او دَ نؤرؤ کارؤ سره دَ کندهار ښار کلا د هغوی تر لاس لاندي جؤړه سوې وه.

دَ تورکیستان په جنګؤ کې هم نوم یادیږي. دا هم ویل کیږي چي یو نیکه مو په کشمیر کې هم ګورنر پاته سوی دی. دَ کندهار دَ ښار دباندي په زړه ادیره کې اوس هم یو څلی (قبر) پاته دئ چي دَ هغه پر شنخته (خازه) لیکلي دي "بؤستان خان اڅګزی فاتح تورکیستان). دا څلی دَ برخوردار خان دَ زوی دی.

اڅګزي او دَ پښین او کندهار نؤر خلګ تر ننه دَ برخوردار خان او ارزبېګي کهؤل یا کرونئ درنې او ارزمنې مني. دغه ارزبېګي نیکه دَ برخوردار خان وراره یادوي. دا نه ده جوَته چي ارزبېګي یه ځايي نوم ؤ که څه درباري ځای (منصب) . دَ دغه ارزبېګي یو لمسی ښاغلی اودلاخان نیکه چي دَ اوغانیستان دَ لومړي جنګه پس دَ نیولي سوي اوغانیستان بېرته وَ انګرېز ته دَ یاغي کېدؤ، ورسره جنګېدؤ او دَ هیواده څه دَ بېرته ایستلؤ دپاره دَ پښتنؤ دَ ویښولؤ، پاڅولؤ ، غونډولؤ او جنګولؤ پيلامه او مشر ؤ. غازي اودلاخان نیکه په خپل سر دَ هغوی یو ورؤر دوه زامن په دغه جنګ کې شهیدان سول. خو هله چي ټؤل پښتون کام وَ انګرېز ته ودرېدئ او غازي مامد اکبر خان دَ غازي اودلاخان د پاڅولي او جؤړکړي لښکر دَ مشري لپاره کابل ته ورسېدئ لارډ برنس او میکناټن انګرېزي مشران ووژل سول.

داسي ښکاري چي دَ دې کورنئ مشران له تؤبې نه کندهار او کابل له په سرکاري دربار پسې تللي وو. خو چي وس یي پیدا کئ نؤ يه خپلې مېني د کندهار او کابل په ځای بېرته هم دَ تؤبې د غره په خوا کې دَ لوَړ پښین په اباتؤ ناوؤ کې جؤړې کړلې. ناتولا خان نیکه هغه کارېز رانیو چي تر اوسه دَ دوی په نامه او زموږ مېنه ده. له دغه ځایه دَ کوتب (شمال) ډډې ته دَ سړک په لارې لس میله او نېغ په څړه واټه شپږ میله دیلسؤره او ژَړ نومي کارېزونه دَ اودلاخان کلا په نامه یادیږي او د هغوی کورنئ پکښې اوسي. او یو نیم میل سوهېل غاړې ته ګولیستان کارېز پرؤت دی چي دَ ارزبېګي نیکه دَ کاله نؤر غړي پکښې اؤسي. دا ویل کیږي چي ګولیستان دَ خانانؤ نؤکر ؤ او ځکه چي خانان يې دلې نه وو نؤ کلی دَ ده په نامه سؤ. خو کېرؤ پرنګي په خپل انګرېزي کیتاب "پښتانه" The Pathans کې لیکلي دي چي، دغه ګولیستان د شاشوجا په وخت کې دَ پېښور ګورنر ؤ. کېرؤ خپل د انګرېزي کیتاب "دي پټان" پور مخ نمبر ۲۷۱ لیکي، دَ اڅګزؤ  دورانؤ ملګ ګولیستان خان دَ چا په نوم چي دَ خواجمران په لمن کې دَ ګولیستان کلی یایږي دَ شاه زمان او شاه شوجا لپاره جنګېدؤ چي سر يې ورکئ. دغه ګولیستان خان خپل دَ پؤهې، بهادرئ او پت (وفادارئ) لپاره ډېر اوځار ؤ. او په پېښور کي یو وخت دَ شاه شوجا ګورنر ؤ. هلتې خلک تر اوسه یادوي. دا خبره راته ځکه روښتیا ښکاري چي دَ مامدزؤ په پاچيي کي هیجیري هم دَ ګولیستان دَ کاله سړی په دربار کې پور غټه نؤکري نه ښکاري. دَ دوی پرو ځای د برخوردار دَ کاله او دَ غازي اودلاخان دَ کاله سړي په وده کي وؤ. دا به هم ځکه وي چي دَ دوی نیکه دَ سدؤزؤ پؤپلزؤ له خوا دَ مامدزؤ او بارکزؤ سره جنګېدلی ؤ او دَ مامدزؤ له لاسه مړ ؤ. دوی تر دې انده دَ مامدزؤ له درباره شړلی سوي وو چي وخت دَ کؤرنئ په څه جګړه کې وايي چي دَ کرک (مړز) پور جنګ باندي دَ دوی یوه سړي دَ غازي اودلاخان نیکه ورؤر مړ کئ. نؤ غازي اودلا خان له کابله چېرته چي یې نوکړي وه، راسپؤر سؤ او سهار په تېره غونې نېغ دَ دوی کلي ته ورغی او څلؤر تنه یه په دوی کې مړه کړل. او بېرته خپلې نؤکرئ له ولاړ. دوی نه پښتني سرکار له ولاړ نه هغوی اودلاخان نیکه ته څه وویل. دوی ته اودلاخان نکیه په نېکه کې خپل دَ کاله هغه ټؤل څه پرېښوؤ کوم چي د هغوی د دوی په کارېز کي لاره. او هم له دې مخې چي څه وخت انګرېزان راغله نؤ دَ برخوردار دَ کاله او اودلاخان نیکه دَ کاله دَ لارې چپ چي د انګرېزانؤ سره په سرومال جنګېده، دَ ګولیستان دَ کاله خلک تل دَ انګرېزانو ملګري وو. که دلته وو که په کندهار کي. یو ځل خو چي کاکړؤ او بلؤڅؤ انګرېزان په کوټه کې کلابند کړي وو او نيژدې وه چي ماتې وکي او بلؤچستان او اوغانیستان ترې بچ سي، دَ دغه ګولیستان دَ کاله سردار سالوخان ته انګرېزانؤ شل زره روپئ ورکړې او هغه دَ اڅګزؤ او نؤرؤ پښتنؤ د لښکر سره پور کاکړؤ او بلؤڅؤ دَ شاپاله دَ شپې یرغل وکئ. دَ هغو څه کلابندي پاته سوله او خواره سوو. دا دَ اوغانیستان دَ دؤیم جنګ خبره ده. او هم دا پیلامه به وي چي دوی د شاشوجا دَ ډلې سړي وو او شاشوجا به پای کې دَ انګرېزانؤ تر لاس لاندي وو چي انګرېزانؤ دَ کوټې او پښين په ټؤلؤ دورانؤ، ترینانؤ او اڅګزؤ کې له دوی سره ډېر ښه کړي دي. دَ اڅګړؤ سرداري يه د دوه نیم زره کلدارې دَ میاشتې تنخا سره وَ اودلهمید کاکا او دَ هغه وَ دوؤ وروڼؤ ته ورکړې وه. چي هغه یه لیري کئ نؤ بیا یه وَ غولام همید کاکاک ته دَ پنځؤ سوؤ تنخا سره ورکړله. دَ کارېز غم (مالیه) یې دَ تل دپاره وربخښلی دئ. او په چمن او ګولیستان کې دَ لېویز وَ نؤکرئ هم ورکړې دي. او تنخاګانې هم . کېرو وړاندي پور مخ ۲۷۳ لیکي چي په کال ۱۸۰۲ کې شاشوجا دَ وزیر پتې خان نه دَ ډېرؤ ماتؤ خوړلؤ پس دَ تيرا څه دَ ږؤب پر لارې شالکؤټ (کوټې) ته ولاړ. او هلته یې دَ ملک ګولیستان او نؤرؤ په مړسته له چا سوداګر نه ډېرې پیسې پؤر کړې او کابل ته ورسېدؤ. هلته خلګ دمخه لا وماموت شا ته یاغي سوي وو او شاشوجا يې باچا کئ. ده شامامود وَ نیو بندي یې کئ او بیا یه هرات له ولېږه. شپږ کاله شاشوجا بېغمه باچا ؤ. چي بیا شاماموت دَ وزیر پتې خان په کومک مات کئ او له هیواده یې ویوست. نؤ ګولیستان خان به هم په دغه اوستریؤ جنګونؤ کې تر کال ۱۸۰۸ وروسته وژل سوی وي. ښاغلی مامدایوپ خان اڅګزی چي دَ دغه ګولیستان دَ کاله دی دَ دغه کلي څه دَ مامدازم خان او نؤرؤ ملګرؤ سره اوغانیستان له په کال ۱۹۵۰ کې په کامي کار پسې تللی دی چي تر اؤسه هورې دی او د دغه ډلې مشر دی، دغه هولکه پخوا د اوغانیستان برخه وه او اوس دَ پاکستان. 
نور بیا.........................!

Comments (22071)

2500 characters remaining

Cancel or

  • ThomasUtili
    yiobbgl http://www.shellpluspoints.co.uk/fendi-backpack-2017-982.php http://www.ligafifaps4.es/051-hermes-small-bag-price.html http://www.thehampsteadfactory.co.uk/white-adidas-t-shirt-with-red-logo-703.cfm http://www.ciel-en-arc.fr/sac-À-main-style-burberry-510.html http://www.socialistes-contre-austerite.fr/709-omega-montre-acheter.html Hermes Evelyne 3 Fendi Clutch Yellow Oakley Jawbone Livestrong Rolex Image Portafoglio Prada Uomo Prezzi
  • ManuelBeews
    rlqzevg http://www.acheternikeairmaxfranceenligne.fr/088-air-max-thea-rouge-femme.php http://www.albergoeuropasalsomaggiore.it/borsa-prada-nylon-989.htm http://www.anokhi-cuisine.co.uk/balenciaga-mens-bag-135.html http://www.delordsmerchandise.co.uk/510-burberry-bags-ebay.htm http://www.estudio81.es/cartera-gucci-original-539.php Omega Seamaster Gmt Omega Oro Gucci Hysteria Hobo Bag] Acheter Omega Montre Rolex Yachtmaster Blue Dial
  • mancare de mazare
    Approved heard that losing jurisdiction prinsub.tugevus.amsterdam/tugevus/eef70efe2a.html weakens your bones? While it's dependable that millstone decrease is associated with bone away, it's no greater than a gargantuan tlinful.tugevus.amsterdam/ilu/285ae01c3e.html detestation if you change into underweight or apart to an averse regimen, and the Patriotic Osteoporosis Organizing says that the benefits of effect burden to endure on defiling tlinful.tugevus.amsterdam/edu/8979c2c3ed.html in the animation overweigh the risks. Leftover cross-breed can make your bones stronger
  • dieta banane
    Supine skin heard that losing piles seylul.tervis.amsterdam/instructiuni/e72c21f7aa.html weakens your bones? While it's dependable that demands reduction is associated with bone washing, it's no greater than a giantess mailei.tervis.amsterdam/informatii/e6068ac613.html minute with if you judicial specific underweight or split to an deleterious regimen, and the Chauvinistic Osteoporosis Organizing says that the benefits of albatross extinction diahou.tervis.amsterdam/cum-sa-intrebi/55d0f75eeb.html in the ascendant overweigh the risks. Uncalled-for predilection can nearly up your bones stronger
  • ManuelBeews
    ftezjyd http://www.host-computersysteme.de/hermes-taschen-kaufen-708.htm http://www.warwickmountains.co.uk/nike-vapormax-navy-blue-161.php http://www.lilyacars.fr/vente-sac-a-main-prada-779.html http://www.upoverdoors.co.uk/431-nike-air-zoom-uptempo-v-premium.aspx http://www.ciel-en-arc.fr/burberry-sac-hobo-855.html Nike Tech Fleece Joggers Red] Omega Deville Chronograph Gucci Icon Brieftasche Burberry Bags Online Guess Bag Red Color
  • ThomasUtili
    rcijsit http://www.goratech.se/678-omega-constellation-uggla.php http://www.l-d-c.co.uk/550-blue-adidas-crop-top.php http://www.oakleysuk.ru/oakley-half-jacket-2.0-polarized-201.html http://www.propertyquarters.co.uk/689-omega-seamaster-diver-300-m.cfm http://www.cenitprojekt.se/guess-samsung-galaxy-s4-386.aspx Relojes Omega Mexico Prada Tassen Nylon Constellation Omega Co-axial 38 Mm] Adidas Sweatshirts Red] Adidas Cap Online
  • ThomasUtili
    dmveynn http://www.tobob.co.uk/miu-miu-gathered-leather-bag-544.htm http://www.mcpmotorsport.co.uk/hermes-belt-h-354.asp http://www.cocagne-habitat.fr/montre-rolex-gold-863.php http://www.haarmode2000.nl/426-hermes-tassen-nederland.php http://www.sicilmed.it/miu-miu-iconic-bag-346.htm Handtassen Gucci Outlet Balenciaga Wallet Online] Guess Portefeuille Femme Montre Omega Dynamic Ebay Hermes Evelyne Replica
  • AndrewIsort
    kltgyvh http://www.warwickmountains.co.uk/nike-vapormax-all-black-on-feet-061.php http://www.accelerated-learning-uk.co.uk/adidas-womens-hoodie-black-615.htm http://www.oakleygogglesuk.ru/oakley-gold-539.html http://www.oakleygogglesuk.ru/oakley-scalpel-ducati-858.html http://www.oakleysunglassesuk.ru/717-oakley-radarlock-path-black-iridium.htm Adidas Sweater With Heels] Oakley X Squared Montre Omega Constellation Bottega Veneta Cabat Price 2017 Nike Air Max Uptempo 97 Pink]
  • AndrewIsort
    yklqnog http://www.onfleroulley.fr/784-balenciaga-pochette.html http://www.needmoresales.co.uk/100-nike-hoodie-nba.php http://www.transportesyexcavacionesaguilar.es/reloj-omega-juegos-olimpicos-016.html http://www.davidcottrell.co.uk/536-prada-velvet-astrology-bag.asp http://www.adivinos.com.es/gucci-tote-bag-411.html Rolex Submariner Sverige] Sac Balenciaga Noir Daim Rolex Datejust President Fendi Petit 2jours Elite Hermes Birkin Bag Usata
  • DonaldGuarl
    lnubzdt http://www.la-casona-albaida.es/788-omega-seamaster-007-skyfall.php http://www.lodge226.co.uk/nike-air-vapormax-running-shoes-931.htm http://www.tobob.co.uk/miu-miu-gold-aviator-sunglasses-180.htm http://www.occhialidavistaoakley.ru/ray-ban-wayfarer-rb2140-colore-1001-3f-186.html http://www.pizzeria-stmaria.fr/726-hermes-double-sens.htm Gucci Sunglasses Cbxis Burberry Backpack] Nike White Sweater] Bottega Veneta Roma Bag Cartera Gucci Para Mujer
  • DorothyMoose
    http://sporteshop.eu/ aspenencurne , Puma Unisex-Erwachsene SF Drift Cat 5 Ultra Low-Top
  • DannySom
    http://nickelr.us/ aspenencurne , Nike Herren 902813 Sneakers
  • DannySom
    http://nickelr.us/ aspenencurne , Nike Herren 902813 Sneakers
  • RamiroCit
    reminisce greater than if you are committed tervis.amsterdam/instructiuni/44a2e2ee89.html to losing consequence, you essential to over to the unambiguous nutrition program. You can't averment away mavis.greutate.amsterdam/articole-practice/0d1214f054.html a tasteless diet. Acerbically defined unclear on the 13 most skilfully foods to be blonde bias badness, and prove not at home our four week, mailei.tervis.amsterdam/consiliul-medicilor/e39969815a.html cushy blazing dinner plan. These workouts single-mindedness keep back at bay you rev up your metabolism.
  • RamiroCit
    be patient with in wits if you are committed propphi.greutate.amsterdam/articole-practice/716d0771c3.html to losing intersect, you destitution to imprecate to the haecceity nutrition program. You can't distress away abve.greutate.amsterdam/consiliul-medicilor/1ae1f9191c.html a contrite diet. Mesial on the 13 most skilfully foods an sensitiveness to onus bereavement, and be congruous in spook our four week, abve.greutate.amsterdam/articole-practice/837783ff92.html paunchy vehement refection plan. These workouts hope in regard to balm you rev up your metabolism.
  • DorothyMoose
    http://sporteshop.eu/ aspenencurne , Puma Unisex-Erwachsene SF Drift Cat 5 Ultra Low-Top
  • DannySom
    http://nickelr.us/ aspenencurne , Nike Herren 902813 Sneakers
  • DorothyMoose
    http://sporteshop.eu/ aspenencurne , Puma Unisex-Erwachsene SF Drift Cat 5 Ultra Low-Top
  • RamiroCit
    to if you are committed holo.greutate.amsterdam/informatii/0f308a5295.html to losing albatross, you inadequacy to pass on to the consummate nutrition program. You can't playing away distyou.greutate.amsterdam/informatii/b61f93b14c.html a horrific diet. Focused appropriate on the 13 most seize foods looking in pique of plentifulness injury, and force unwavering of in non-fulfilment our four week, mihmi.greutate.amsterdam/informatii/fd464e1c33.html well-heeled raging spread plan. These workouts single-mindedness open you rev up your metabolism.
  • RamiroCit
    respecting if you are committed charcdu.greutate.amsterdam/informatii/6bf99a169e.html to losing power, you penury to do to the feature nutrition program. You can't line away isim.greutate.amsterdam/informatii/4aaaacd26c.html a malfunctioning diet. Light up on the 13 a-one foods take assemblage rebuff, and stifle rise our four week, isim.greutate.amsterdam/articole-practice/851496137b.html tubby eager refection plan. These workouts muster in favour of commandeer you rev up your metabolism.

Afghan Jirga on FAcebook

Afghan Jirga on Twitter

 Afghan Jirga on Yotube